WAT GROEIT ER UIT MENSEN?

In navolging van de doop van Jezus, worden zijn volgelingen ook gedoopt. Lucas schuift in zijn evangelie de doper en de doop zelf naar de achtergrond.
Alle nadruk krijgt de Geest van God, die in de gestalte van een duif neerdaalt op Jezus. In de kracht van die Geest zal Jezus zijn missie volmaakt uitvoeren. Aan de doop is nog altijd de belofte van de heilige Geest voor de dopelingen verbonden. Het thema: ‘Ik houd van jou!’ Matthew en Quinten zullen worden gedoopt. Onderdelen: 1. Matthew 2. Quinten 3. Messias en 4. Designerbaby

 

Lezen Lucas 3 : 15 – 22

Heel het volk liet zich dopen, en toen ook Jezus was gedoopt en hij aan het bidden was, werd de hemel geopend en daalde de heilige Geest in de gedaante van een duif op hem neer, en er klonk een stem uit de hemel:
‘Jij bent mijn geliefde Zoon, in jou vind ik vreugde’.

Lucas 3 : 21 en 22

Matthew
John en Hariët hebben hun zoon Matthew genoemd. Voor John is het Engels de eerste taal, vandaar de Engelse versie van Matteüs. Matthew. Deze naam komt weer van Mattathias, een Joodse naam die ‘Geschenk van God’ betekent. Hoe John en Hariët de geboorte van Matthew ervaren mag op grond van deze mooie naam duidelijk zijn! Hij is een prachtig geschenk van God! Matthew, Mattathias, Matteüs is in de Bijbel de naam van een volgeling van Jezus.
Eerst was hij tollenaar. In dienst van de Romeinse bezetter inde hij op corrupte wijze belastinggeld. Jezus laat zijn oog op hem vallen als hij zijn geldtafeltje passeert en zegt tegen hem: .’Kom, volg mij!’ ‘ En hij stond op en volgde Hem,’ vertelt het evangelie. Nu we dit weten wordt duidelijk welke toekomst voor hun zoon de ouders van Matthew voor ogen hebben. Ze willen graag dat hun zoon met een dergelijke doopnaam een volgeling van Jezus wordt. Wat je allemaal niet uit een bewust gekozen naam kunt afleiden. Of doe ik nu aan inlegkunde?

Quinten
Nu de naam van tweede dopeling vanmorgen: Quinten. Maarten en Chantal hebben hun eerste kindje Quinten genoemd. Klinkt Engels en zou volgens een site op Google inderdaad van oorsprong een Engelse jongensnaam moeten zijn, net als Matthew. Ik dacht het niet. Quinten komt van het Latijnse ‘quintus’ en betekent ‘vijfde’. In Rome waren vroeger niet veel standaard voornamen.
Wanneer ouders geen andere naam konden verzinnen, werd het vijfde kind in het gezin gewoon ‘de vijfde’ genoemd. Het eerste, primus, het twee secundus, etc. ‘Waarom hebben jullie je zoon Quinten genoemd?,’ heb ik aan Maarten en Chantal op kraambezoek gevraagd. ‘Gewoon, het is een mooie naam.’ En inderdaad deze in Nederland populaire naam draagt een mooie klank: Quinten.
Alleen uit deze bewust gekozen naam valt niet makkelijk af te leiden welke toekomstbeeld zijn ouders voor hem voor ogen staat. Of jullie moeten ermee willen zeggen dat jullie graag willen dat hij later altijd bij de eerste vijf beste turners zal behoren. Als doopnaam verwijst de naam wel naar de toekomst.
Dopen wil toch zeggen, dat je je kind bekend wil maken met het christelijke geloof, zodat hij later zelf kan kiezen of hij volgeling van Jezus Christus wil worden. ‘What’s in a name?’ vroeg Shakespeare zich af. Nou, er kan ‘het volgen van Jezus’ in besloten liggen.

Messias
Na Matthew en Quinten moet aandacht besteed worden aan de derde dopeling die via het evangelie in deze dienst terecht gekomen is. Het betreft Jezus, de zoon van Maria en pleegvader Jozef. Zijn doopnaam luidt bij wijze van spreken Jezus Messias. Vooral dat Messias is een betekenisvolle achternaam, of in theologentaal ‘de ambtsnaam’ van Jezus. Messias. Die naam komt van het Hebreeuwse ‘mesjiach’ en betekent ‘gezalfde’. Jezus is de gezalfde en wel met heilige Geest. Hij is doortrokken van de Geest van God en dat hij vol van God is vertelt zijn doop in Jordaan. Lucas vertelt: ‘En toen Jezus was gedoopt en hij aan het bidden was, werd de hemel geopend en daalde de heilige Geest in de gedaante van een duif op hem neer.’ De doop zelf vermeldt de evangelist slechts in een bijzinnetje. De doop vindt Lucas helemaal niet belangrijk. Bijzaak.
Symboliek. Daar gaat hij geen uitgebreide fotoreportage van maken. Ook de doper, Johannes de Doper, staat niet op de foto. De evangelist Lucas heeft Johannes al naar de gevangenis van Herodes laten afvoeren, voordat er sprake is van de doop van Jezus. Het blijft in zijn evangelie zo’n beetje in het midden wie Jezus nou gedoopt heeft. De doper, in de kerk de dominee, een figurant.
Alle nadruk, maar dan ook alle nadruk valt in het evangelie op de heilige Geest,
die op Jezus neerdaalt in de gestalte van een duif. Jezus is de Messias, de gezalfde met de heilige Geest. Doortrokken van de Geest van God is hij. Vol van God. God beheerst zijn leven. Messias is het Hebreeuwse Woord. In het Grieks van het Nieuwe Testament wordt deze naam vertaald met ‘Christus’. En zijn volgelingen heten: christenen.

Christen
De vierde naam in deze preek. Christen, die naam roept gemengde gevoelens op. Die naam wordt verschillend ingekleurd. Die naam kan allerlei negatieve ervaringen oproepen, wat voorkomt uit conflicten met de kerk bijvoorbeeld.
‘Van een christen moet je het maar hebben!’ klinkt het dan. Die naam kan positief klinken in vergelijking met radicale moslims. ‘Gelukkig ben jij een christen.’ Wat betekent die naam vandaag nu steeds minder mensen zich bewust christen noemen? Jezus Messias, of Jezus Christus geeft het antwoord.

Allereerst moet u dit weten: Jezus was alles behalve een supermens, die zonder enige moeite de absolute liefde voor God en zijn medemens even uit zijn mouw schudde. De evangelist vertelt dat ‘heel het volk liet zich dopen, waaronder Jezus’. Hij was één van hen. Eén van ons. De evangelist biedt alle ruimte aan het ware mens zijn van Jezus. In de woestijn van het leven, denk aan de nacht van Gethsemane, had hij de grootste moeite om zich het kwaad van het lijf te houden en voor God en zijn naaste te blijven kiezen. Niets menselijks was hem vreemd. In de tweede plaats is het goed te weten dat hij zich liet dopen. Hij liet zich dopen en de heilige Geest daalde in de gestalte van een duif op hem neer.
Jezus had de aansturing, het vol zijn van de Geest van God nodig om te worden, wie hij moest zijn: een nieuwe schepping, de tweede Adam, die niet voor de bijl ging zoals de eerste en Zoon van God. Zijn levensverhaal vertelt dat Jezus’ de heilige Geest nodig had voor zijn missie op aarde. In Gods naam redde hij in de kracht van de Geest mensen die fysiek, psychisch, geestelijk, moreel of sociaal volkomen in de knoei zaten. Hij hielp hen Gods doel voor hun leven te bereiken. Eerst bidt Jezus. Teken van afhankelijkheid. ‘Echt, ik red het niet alleen!’ Zijn gebed vindt verhoring. De heilige Geest daalt in de gestalte van een duif op Jezus neer. Als Hij die kracht uit de hemel al nodig heeft om de mooie dingen in zijn leven te doen, om zijn leven volgens het design van de liefde te leiden, zelfs tot op het kruis, zoveelste meer wij, als wij mooie dingen voor God en onze naaste willen gaan doen, maar niet naam Jezus dragen. Wie vol is van de Geest van God, gezalfd, in de poëtische taal van de Bijbel, christen, brengt voort de vrucht van de liefde, van vreugde en vrede, geduld, vriendelijkheid en goedheid, geloof, zachtmoedigheid en zelfbeheersing. Dat alles kan de naam christen inhouden.

Designerbaby
De vijfde naam uit deze preek is een wetenschappelijke naam: designerbaby.
De mogelijkheden om onszelf als mens te verbeteren zijn door de ontwikkeling van de wetenschap, met name de biotechniek, haast legio. We kunnen DNA manipuleren. We kunnen sleutelen aan onze brein. Elke ziekte, weeffout of afwijking willen we door ingrijpen in de natuur zien te voorkomen. We zijn onze eigen schepper aan het worden. We gaan voor de volmaakte mens. Het ideaal is een designerbaby. Een baby die ontworpen is door de wetenschap. Je vraag wel eens af: mag je nog een kindje met tekortkomingen ter wereld laten komen? We mikken op gezondere, slimmere, gelukkiger mensen. Op zich heel mooi. Maar worden we er ook betere mensen van? Zeer sceptisch klinkt het zinnetje uit een boek dat reflecteert op goed en kwaad in de Tweede Wereldoorlog. ‘Er is geen enkele garantie, dat de kleine Hans, die de lieveling van de hele buurt was en zo’n schat van een jongen, niet enkele jaren laten de beul van Bergen – Belsen werd.’ Wat groeit er uit mensen? Dat God Jezus Messias erkent, waardeert en complimenteert met de dooptekst: ‘Jij bent een echte Zoon van mij. Mijn liefde is ontzettend groot voor jou’ is logisch. De designerbaby Jezus in de stal van Bethlehem groeide uit tot een nieuwe schepping, tot de tweede Adam, tot de ware Zoon van God, die zijn missie perfect uitvoerde, volmaakt in de liefde. Wat voor vlees heeft God met ons in kuip? Helaas, de mensheid heeft zich in de loop der eeuwen niet echt ontwikkeld tot volmaakte mensen. Onze hoop, ons geloof en vooral onze liefde zijn zeker voor verbetering vatbaar. ‘Leerpuntjes.’ Wie van ons gaat er nooit eens goed de fout in? Het is de heilige Geest in het centrum van ons leven die ons ondanks onze fouten – zonden zeiden ze vroeger onverbloemd – overtuigt van de liefde van God, die wil vergeven, ons wil aannemen zoals we zijn, maar ons niet wil laten blijven zoals we zijn. Jezus zei het nogal uitdagend tegen zijn volgelingen: ‘Wees dan volmaakt, zoals je Vader in de hemel volmaakt is!’

Geef een reactie