OP WEG NAAR VREDE….

In de kerstnacht zongen engelen over vrede op aarde. We lijken eerder af te stevenen op een wereld vol geweld. In Ankara werd de Russische ambassadeur in koele bloede vermoord. In Berlijn reed een vrachtauto bewust in op de bezoekers van de kerstmarkt. Hoe komen we in vredesnaam ooit uit bij een wereld, waar mensen vreedzaam met elkaar samen leven?

Op kerstmorgen staan we stil bij een klein teken van hoop. In de stal van Bethlehem werd een kindje geboren. Eenmaal volwassen zal hij laten zien dat er een weg naar vrede mogelijk is. In het licht van Kerst roept de preek op stappen te zetten richting een wereld, zoals God die heeft bedoeld.

‘We moeten gewoon doorgaan met de manier waarop wij willen leven,’ reageren Duitsers op de aanslag in Berlijn. ‘We geven niet toe aan terroristen.’

Ja, het Kerstfeest moet en mag doorgaan. We gaan zondagmorgen het feest vieren van het kind, dat als de Vredevorst naar deze aarde is gekomen. Het koor Phonè werkt mee aan de dienst.

Lezing: Lucas 2 : 1 – 21

‘Ere zij God in de hoogste hemel en vrede op aarde voor alle mensen die God liefheeft.’

Lucas 2:14

Een mail 

Enkele weken voor Kerst mailde een docent  mij een YouTube-link.  ‘Misschien heb je wat aan het filmpje’, schreef hij. Zijn school gebruikte het voor de Kerstviering.

Ik heb ‘Op weg’ bekeken en volgens mij hebben we er allemaal wat aan. Van de beelden gaat de uitdaging uit om na te denken hoe we onze wereld, die voor ons gevoel af lijkt te stevenen op één groot slagveld, vreedzamer kunnen maken.

Als inleiding op de preek bekijken we dit filmpje:

https://youtu.be/3amO3Bac3-U

Was het maar zo……..

Wie heeft u in het filmpje gemist? Wie? God! Maar dat maken we in de preek goed. Mooie, vitale en dynamische jonge mensen onderweg naar hun gedroomde toekomst komen in ‘Op weg’ voorbij. Een stelletje kijkt elkaar verliefd in de ogen. Samen sterk houden anderen een wereldbol lachend omhoog. Hand in hand staat een kring  rond een reusachtige boom. Een bruine en een witte hand grijpen elkaar vast. Deze iconen van een gelukkig leven samen resoneren diep binnen in ons. De profeten uit het Oude Testament noemden die droomwereld het vrederijk, het messiaanse vrederijk, waarnaar zij reikhalzend uitzagen. Wie niet?

Eens…! Ja echt, uit de grond van ons hart zouden er willen dat er nergens geweld was. Nergens agressie. Geen vermoorde Russische ambassadeur in Ankara. Dat alle terroristen ter wereld hun wapens inleverden. Bestond er maar geen bloedend Aleppo. We zouden willen dat de oorlog in Syrie voorbij was, voorgoed. Geen gebombardeerde ziekenhuizen vol gewonden op TV. Miljoenen vluchtelingen eindelijk op weg naar huis.Je zou wensen dat de dood buiten de deur gesloten was. Geen slachtoffers van een verschrikkelijke aanslag onder de bezoekers van de kerstmarkt in Berlijn. Geen rouw.        Geen radeloosheid en redeloosheid onder de toeschouwers. Hoeveel zouden we er niet voor overhebben als er adempauze kwam in de pijn, in de depressie. We zouden maar wat graag  de nacht zonder zorgen voor de toekomst doorbrengen. Aan een stuk door kunnen slapen, vredig slapen, stille nacht! We zouden willen dat wij elkaar alleen maar lief zouden hebben, dwars door alles heen. Moslims en christenen die elkaar de hand reiken om iets moois te noemen. En God rakelings nabij. We zouden er de begroting van alle naties ter wereld voor over hebben als de engelen in de Kerstnacht eindelijk hun gelijk krijgen: ‘Vrede op aarde voor alle mensen die God lief heeft.’ De totale begroting van alle landen op aarde inzetten voor vrede, voor sjaloom…Of vindt u dat te veel geld?

Wees realistisch

 We hebben gekeken naar het filmpje ‘Op weg’, over het Kerstverlangen naar een aarde, waarop alle mensen in vrede met elkaar samenleven.

Enkele beelden vielen uit de toon. Die van oorlog. Tanks met de loop schietklaar omhoog. Soldaten in volle wapenrusting in oorlogsgebied. Donkere wolken die zich samenpakken. De voice-over voorziet de dreigende beelden van een vraag: ‘Zal er ooit vrede op aarde komen?’

Hoe realistisch is ons verlangen naar een wereld waar werkelijk iedereen in vrede met elkaar leeft eigenlijk? Zal er ooit een dag komen ‘dat zwaarden tot ploegzwaarden omgesmeed zullen worden’? Het Kerstverhaal blijkt realistisch.

Op de dag waarop Jezus werd geboren gebeurde er namelijk niets in de grote wereld. Oké, er werd ergens achteraf een kind geboren, wat een wonder is, een Godsgeschenk. Maar de ouders moesten er wel voor een beestenstal in.

Een engel, een heraut van hogerhand, proclameerde zijn blijde boodschap

van ‘Ere zij God en vrede op aarde!’ en een leger engelen, de hofkapel uit de hemel, musiceerde. Maar wat ze te berde brachten bereikte slechts mensen aan de onderkant van de samenleving: een stelletje herders. Je zou ze niet graag met Kerst in huis willen hebben! Verder gebeurt er niets, werkelijk niets. De wereld veranderde met de geboorte van Jezus niet bij toverslag. Alles nieuw, alles anders? Helaas! Soldaten legden niet plotseling hun wapens neer. Geen dictator viel van zijn troon. Vrede was het overal? Het tegendeel was waar  volgens de evangelisten.

Brute soldaten namen hun wapens op en marcheerden kort na de geboorte van het Kind van Bethlehem naar zijn geboortedorp en richtten daar op bevel van koning Herodes een bloedbad aan. Jozef en Maria met hun baby sloegen op de vlucht. Er kwam met Kerst geen vrede op aarde. Het was en is ‘business as usual’.

De wereldpolitiek was en is een theater van machtsverhoudingen, waar zachte krachten enkel ruimte krijgen waar en zolang sterke mannen dat laten gebeuren. Daar helpen geen lieve moedertje Maria en baby Jezus aan. Hij was dan ook later een gemakkelijk prooi voor een kruisiging. Wie piekert zich niet suf hoe we ooit bij een nieuwe hemel en nieuwe aarde uit moeten komen. Zal het niet bij een mooie droom blijven? Wie weet er een weg naartoe? Is er hoop?

Een klein teken van hoop

 Ja, er is hoop! En er is een weg, ook al weet niemand hoe ver we zullen komen.
Spoor die tekens van hoop op, nodigt de vertelster van het filmpje ‘Op weg’ de jongere en oudere kijker uit. Ze moeten ergens zijn, tekens van hoop…..
De Bijbelvertellers noemen zulke tekens, signalen van het Koninkrijk van God.
Herders en magiërs uit het Oosten gingen op zoek naar dergelijke tekens en ze vonden een klein teken: een Kind in de kribbe. Hij, die de Vredevorst heet,  is voor ons, is voor de wereldwijde kerk het teken bij uitstek van de hoop op het vrederijk geworden. Hij heeft namelijk laten zien dat het kan en hoe het moet. Een Bergrede vol.
De woorden ‘Vrede op aarde voor mensen die God liefheeft’ leefde hij zelf.
Hij liet het zien wat het betekende te vergeven, en de eerste stap zetten.
Hij deed het toch maar, ongewapend met elkaar omgaan. Hij deelde, brak en deelde zijn lichaam. Hij liet gerechtigheid voor gaan, boven dat miezerige getob over eigen belangen. Hij brak door  scheidingsmuren heen en overschreed grenzen. Hij deed niet ernstig over dingen zonder ze metterdaad ernstig te nemen. Hij heeft de vrede van top tot teen gepraktiseerd. Zij bestaan was een leven vol woorden en aanrakingen waar mensen van opknapten.

‘Hij was God met ons’, concludeerden de gelukkigen. God raakte ons door ons door het Kind van Bethlehem aan. Hij is Immanuël. Tenslotte heeft hij door zijn angsten heen voor ons de weg gebaand naar vrede met God en met elkaar. ‘Vrede op aarde’ is geen vrome wens, geen mooie droom, omlijst met sneeuwvlokken en belletjes. Het Kind in de voerbak kwam voor de vrede uit de hemel naar een spijkerharde aarde. Hij zette een weerloze liefde in om te winnen van macht en geweld.

Daarom zijn we vandaag als christenen wereldwijd bij elkaar en vieren we de geboorte van Jezus Christus als een weergaloos feest. Hij heeft de wereld een uitweg gewezen uit haat en nijd, agressie en conflicten, oorlog en verwoesting. Hij  brengt mensen in vrede bij elkaar, welke huidskleur ze ook hebben, welke levensovertuiging, welk geslacht, welke seksuele voorkeur, welk politieke partij ze stemmen, welke afkomst ze ook hebben. Hij geeft ons aan elkaar. Het Kind van Bethlehem is onze vrede!

Stappen zetten.

Het filmpje ‘Op weg’ wekt in ons het verlangen naar een betere wereld. Vraagt zich terecht af of we de toekomst van vrede überhaupt zullen bereiken. Er zijn zoveel tegenkrachten in de weer. ‘Let wel op de tekens van hoop!’, hoor ik de vertelster als evangeliste zeggen. ‘Spoor het kind op, dat kleine teken hoop.’

Het filmpje eindigt zoals een preek vaak eindigt: met de oproep. Zet stappen richting een vreedzame wereld, ver weg en dichtbij! Zet stappen in het licht van het Kerstfeest! Kom in beweging, hier en nu!

Uiteraard maken we ons zorgen over een wereld, die gist van de onrust en vergeven is van oorlog en geruchten van oorlog. Er heerst angst. De angst voor zoveel vluchtelingen. Angst voor terreur. Angst voor het gevaar uit het Oosten. Angst voor de islam. De angst voor wat er gebeurt als je je niet als land sterk maakt met een sterke man. Of de angst voor wat er gebeurt als je je wel steeds sterker maakt en voor een sterke leider kiest. Voor velen vieren we vandaag het Kerstfeest in een angstige, onoverzichtelijke, onvoorspelbare wereld. Angst voor wat de ander je aan gaat doen. Angst voor de toekomst. Angst verlamt snel.

Luister, God verklaart onze angst, moedeloosheid en wanhoop de oorlog!Hij  neemt het Woord:  ‘Vrede op aarde voor mensen die Ik liefheb!’ Wat dat inhoudt bleef in eerste instantie in de mist hangen, maar kwam toch langzaam maar zeker in zicht door het kind, van wie wij de geboorte nu vieren. Jezus. Eenmaal volwassen zette dit kind een verzetsbeweging op, die we kerk zijn gaan noemen. Deze geloofsgemeenschap verzet zich tegen angst, moedeloosheid, wanhoop en onverschilligheid. Daarvoor in de plaats verkondigt zij geloof, hoop en liefde. De kerk viert al honderden jaren het Kerstfeest en zet de wereld in het licht van het Kind. Zij wil tekens van hoop afgeven. Signalen van het Koninkrijk. Concreet. Op wereldschaal en van mens tot mens. De kerk zet zich in voor de vrede dichtbij en ver weg door de verkondiging van het evangelie en metterdaad. Ze bidt en werkt tot op de dag van vandaag. Heel vroeger, in de eerste eeuw, kregen de mensen van de kerk een heel toepasselijke naam. Ze heetten de mensen van de Weg. Omdat ze in het spoor van Jezus stappen wilden zetten richting een toekomst van vrede.

Ga op weg!

 

 

 

Geef een reactie